Wartość dodatkowa bezwzględna.

Masa wartości dodatkowej zawłaszczana przez kapitalistę jest zależna od liczby robotników zatrudnionych w produkcji. Stopień wyzysku robotnika znajduje wyraz w stopie wartości dodatkowej. Stopą wartości dodatkowej nazywamy stosunek wartości dodatkowej m do kapitału zmiennego v (wartości zakupionej siły roboczej) wyrażony w procentach: m = m.100. Wartość siły roboczej, a więc suma, którą wydatkował na nią kapitalista, zostaje odtworzona w niezbędnym czasie pracy. Wartość dodatkową natomiast wytwarza robotnik w dodatkowym czasie pracy. Stosunek wyraża zatem także stosunek pracy dodatkowej do pracy niezbędnej: m praca dodatkowa v praca niezbędna. Wartość dodatkowa może być powiększana w dwojaki sposób. Pierwszy to przedłużenie dnia roboczego. Jeżeli dzień roboczy zostanie przedłużony np. z 8 do 10 godzin, to czas dodatkowy zwiększy się o 2 godziny, zwiększy się tym samym i wartość dodatkowa. Wartość dodatkowa uzyskana dzięki przedłużeniu dnia roboczego nazywa się wartością dodatkową bezwzględną. Taki sam rezultat otrzyma kapitalista przez zwiększenie intensywności pracy. Prowadzi ono do wytworzenia większej wartości w jednostce czasu, a wartość siły roboczej pozostaje bez zmiany .W początkach rozwoju kapitalizmu kapitaliści starali się przedłużać czas pracy robotników, lecz klasa robotnicza w miarę wzrostu swojej siły zaczęła walczyć o skrócenie dnia roboczego i państwo zmuszone zostało do ustawowego ograniczania długości dnia pracy. Zamiast przedłużać czas pracy, kapitaliści starają się zwiększać, jej intensywność i w ten sposób osiągnąć ten sam cel – zwiększenie wartości dodatkowej bezwzględnej. Drugi sposób zwiększania stopnia wyzysku robotników najemnych polega na zwiększaniu wartości dodatkowej w wyniku skrócenia niezbędnego czasu pracy. Niezbędny czas pracy zmniejsza się w miarę obniżania się wartości siły roboczej, którą jak wiemy – określa ilość pracy niezbędnej do wytworzenia środków utrzymania robotnika. [podobne: , podesty ruchome, tanie odbitki, elewacje drewniane ]

Tags: , ,

Comments are closed.