Wydajność pracy.

Jeśli w wyniku postępu techniki i ogólnego rozwoju gospodarki rośnie wydajność pracy w gałęziach wytwarzających środki spożycia lub w gałęziach dostarczających materiałów i narzędzi do ich produkcji, to ilość pracy potrzebna do produkcji artykułów konsumowanych przez robotnika obniża się. Obniża się tym samym wartość siły roboczej. Robotnik będzie więc zużywał. Tworzenie się wartości dodatkowej mniej pracy na reprodukcję siły roboczej. Jeśli jednocześnie długość dnia roboczego pozostanie bez zmiany, to robotnik będzie więcej pracował dla kapitalisty. W przedsiębiorstwach kapitalistycznych wartość dodatkowa zwiększa się, gdy rośnie wydajność pracy w całej gospodarce, a zwłaszcza w gałęziach wytwarzających środki konsumpcji.  Wartość dodatkowa rośnie wtedy jakby automatycznie, bez specjalnych dodatkowych zabiegów poszczególnych kapitalistów, korzystają oni bowiem z rezultatów postępu nauki i techniki. Wartość dodatkowa powstająca wskutek skrócenia niezbędnego czasu pracy i odpowiedniego zwiększenia dodatkowego czasu pracy nazywa się wartością dodatkową względną. Wzrost wydajności pracy nie jest procesem równomiernym. Przypuśćmy, że w jednym przedsiębiorstwie danej gałęzi przemysłu dzięki zastosowaniu nowych wynalazków podwojono wydajność pracy, w porównaniu z wszystkimi pozostałymi przedsiębiorstwami wytwarzającymi taki sam towar. Do wytworzenia l sztuki danego towaru w tym przedsiębiorstwie potrzeba o połowę mniej czasu pracy niż czas społecznie niezbędny. Wartości towaru nie wyznacza jednak indywidualny czas pracy w tej czy innej fabryce, ale społecznie niezbędny czas pracy całej gałęzi danego przemysłu. Dlatego towary wytwarzane w owej fabryce przy mniejszym nakładzie pracy niż w pozostałych będą mieć tę samą wartość co wszystkie inne podtowary i będą sprzedawane na rynku po tej samej cenie. Właściciel fabryki, w której podniesiono wydajność pracy, otrzyma więc dodatkowy zysk, wartość dodatkową nadzwyczaj. [hasła pokrewne: , dezynsekcja warszawa, projektowanie wnętrz Kraków, wynajem busów ]

Tags: , ,

Comments are closed.